Melocactus pseudoviolaceus

Yalancı Mor Kavun Kaktüsü

Genel bakış

Melocactus pseudoviolaceus, Cactaceae (Kaktüsgiller) familyasına ait, tepesinde kendine has keçe ve dikenlerden oluşan bir 'sefalyum' (cephalium) taşıyan, nadide ve estetik bir kaktüs türüdür 1. Melocactus cinsinin en dikkat çekici özelliklerinden biri olan bu yapı, bitki olgunlaştığında gelişir ve çiçeklenme buradan gerçekleşir. Doğal ortamında sınırlı alanlarda yetişen bu kaktüs, koleksiyoncular arasında oldukça popülerdir.

Sınıflandırma ve adlandırma

İlk olarak botanik literatüründe Melocactus cinsi altında tanımlanan bu tür, ismini çiçeklerinin ve meyvelerinin mor tonlarına benzemesinden, ancak bazı mor çiçekli akrabalarından (örneğin Melocactus violaceus) ince morfolojik farklarla ayrılmasından alır 2. 'Pseudoviolaceus' sıfatı 'yalancı menekşe/mor' anlamına gelir.

Doğal yayılış ve habitat

Bu tür, Doğu Brezilya'nın kurak ve yarı kurak tropikal ormanları ile çalılıklarında (Caatinga biyomu) endemik olarak yetişir 1. Genellikle kayalık yüzeylerde ve ince toprak tabakalarında, bol güneş alan açıklıklarda hayat bulur.

Görünüm

Genç bitkiler küresel formdadır ve gövdeleri yeşil ya da grimsi yeşildir. Kenarlarında sert dikenler bulunur. Olgunlaştığında, tepesinde pembemsi-kırmızı veya krem rengi tüylerden oluşan silindirik bir sefalyum gelişir. Bu sefalyum üzerinden küçük, morumsu-pembe boru şeklinde çiçekler ve ardından parlak pembe meyveler çıkar.

Kültürde bakım

Melocactus pseudoviolaceus, diğer birçok kaktüsün aksine tropikal kökenlidir. Bu nedenle tamamen susuz bırakılmaktan hoşlanmaz 2. Büyüme mevsiminde toprağı kurudukça sulanmalıdır. Kışın ise sulama azaltılmalı ancak ortam sıcaklığının 10°C'nin altına düşmemesine özen gösterilmelidir.

Sık görülen bakım hataları

Kış aylarında aşırı sulama ve soğuk esintilere maruz bırakılması, kaktüsün hızla çürümesine neden olur. Sefalyum oluştuktan sonra bitkinin saksı değişimi kök hassasiyeti sebebiyle oldukça risklidir ve zorunlu olmadıkça yapılmamalıdır.

Kaynaklar

  1. Plants of the World Online (POWO), Royal Botanic Gardens, Kew.
  2. Anderson, E. F. (2001). The Cactus Family. Timber Press.
Işık

Parlak Dolaylı Işık

Bol miktarda parlak, filtrelenmiş güneş ışığı ister; yakıcı öğle güneşinden korunmalıdır.

Sulama

10-25 Gün

Toprak tamamen kurumaya yaklaştığında sulayın. Kışın sulamayı büyük oranda azaltın.

Toprak

İyi drenajlı, pomza ve kum karışımlı alkali mineral toprak

Mükemmel drenajlı, pomza ve az miktarda humus içeren mineral ağırlıklı toprak karışımı kullanın.

Güvenlik

Evcil Hayvanlar İçin Riskli

Keskin dikenleri fiziksel yaralanmalara neden olabilir. Evcil hayvanların tüketmesi durumunda toksik etki gösterebilir.

Zorluk

Orta

Sıcaklık ve nem hassasiyeti nedeniyle orta zorlukta bir kaktüs türüdür.

Anavatan

Brezilya

Brezilya'nın doğu bölgelerinde, özellikle Bahia ve çevresindeki mevsimsel kuraklığa sahip tropikal Caatinga bitki örtüsünde, kayalık alanlarda doğal olarak yayılış gösterir.

Sıkça Sorulan Sorular

Melocactus pseudoviolaceus ne kadar sıklıkla sulanmalıdır?
Yaz aylarında yaklaşık 10 günde bir, toprak tamamen kuruduğunda sulanmalıdır. Kışın ise bu süre 25 güne kadar çıkarılmalı ve toprak neredeyse kuru tutulmalıdır.
Sefalyum (kaktüsün tepesindeki şapka) ne zaman oluşur?
Sefalyum, kaktüs yaklaşık 6-10 yaş arasına gelip olgunlaştığında gelişmeye başlar. Sefalyum oluştuktan sonra kaktüsün gövde büyümesi durur.
Kışın sıcaklık kaç derece olmalıdır?
Melocactus türleri soğuğa karşı çok hassastır. Kış sıcaklığının kesinlikle 10°C'nin altına düşmemesi gerekir; ideal kışlama sıcaklığı 12-15°C'dir.
Evcil hayvanlar için zehirli midir?
Evet, hem keskin dikenleri fiziksel zarar verebilir hem de özsuyu evcil hayvanlar tarafından tüketildiğinde sindirim sistemi rahatsızlıklarına yol açabilir.
Hangi toprak türü tercih edilmelidir?
Pomza, lav taşı ve kaba kum oranı yüksek, mükemmel drenajlı, mineral ağırlıklı ve alkali kaktüs toprakları tercih edilmelidir.
Doğrudan güneş ışığı almalı mıdır?
Filtrelenmiş veya parlak dolaylı ışık idealdir. Özellikle yazın kavurucu öğleden sonra güneşinden korunmalıdır, aksi takdirde gövdede yanıklar oluşabilir.
Saksı değişimi ne zaman yapılmalıdır?
Gençken 2-3 yılda bir ilkbaharda yapılabilir. Ancak sefalyum oluştuktan sonra kökler çok hassaslaştığı için saksı değişimi neredeyse hiç önerilmez.
Nasıl çiçek açtırılır?
Bitkinin çiçek açabilmesi için önce olgunlaşıp sefalyum geliştirmesi gerekir. Sefalyum oluştuktan sonra ilkbahar ve yaz aylarında kendiliğinden küçük pembe çiçekler açacaktır.
Büyüme hızı nasıldır?
Yalancı Mor Kavun Kaktüsü oldukça yavaş büyüyen bir türdür. Tohumdan sefalyum aşamasına gelmesi uzun yıllar alır.
Sefalyum oluştuktan sonra kaktüsün sulanması değişir mi?
Evet, olgun kaktüslerin kök sistemi daha zayıf olduğundan, sefalyum oluştuktan sonra aşırı sulamaya karşı çok daha hassas hale gelirler; sulama kontrollü yapılmalıdır.