Işık
Tam Güneş
Günde en az 6 saat doğrudan güneş ışığı alan güney cepheler veya pencereler şarttır.
Referans görsel Neolloydia inexpectata
Beklenmeyen Kaktüs
Genel bakış
Neolloydia inexpectata, Cactaceae (Kaktüsgiller) familyasının az tanınan ve koleksiyon değeri yüksek minyatür kaktüs türlerinden biridir. Doğal yaşam alanlarında zorlu kuraklık koşullarına adapte olmuş bu bitki, dikensi yapısı ve kompakt gövdesiyle dikkat çeker 1. Ev ortamında saksı kültürüne uygun olmakla birlikte, aşırı sulamaya karşı aşırı hassastır.
Sınıflandırma ve adlandırma
İlk kez botanik literatüründe farklı sinonimlerle anılmış olsa da, günümüzde Neolloydia cinsi altında sınıflandırılmaktadır 2. Tür adı olan inexpectata, Latince'de "beklenmedik" veya "umulmayan" anlamına gelir. Bu adlandırma, türün keşif sürecindeki morfolojik sürprizlere ve taksonomik yerleşimindeki karmaşıklığa atıfta bulunur 1.
Doğal yayılış ve habitat
Meksika'nın kuzey ve orta kesimlerindeki kurak bölgelere (Chihuahuan Çölü bileşenleri) endemiktir. Genellikle Aguascalientes, Coahuila, Hidalgo, Zacatecas ve San Luis Potosí gibi eyaletlerdeki kireçtaşlı dik yamaçlarda, kaya çatlaklarında ve çakıllı çalılıklarda yetişir 2. Bu habitatlar, bitkinin aşırı drenaj ve yoğun güneş ışığı ihtiyacını açıklar.
Görünüm
Genellikle tekil, nadiren dipten küme oluşturan, silindirik ila küremsi gövdeye sahip sukulent bir alt çalıdır. Gövdesi grimsi yeşil renkte olup, üzeri yoğun radyal ve dik merkezi dikenlerle kaplı areollerle bezelidir. Bahar ve yaz aylarında tepe noktasından pembe, morumsu veya magenta tonlarında huni biçimli zarif çiçekler açar 1.
Kültürde bakım
En önemli bakım kuralı geçirgenliği maksimum düzeyde olan mineral ağırlıklı bir toprak harcı kullanmaktır. Kireçtaşı kırıkları ve ponza eklenmiş topraklar gelişimi destekler. Sulama yalnızca toprak tamamen kuruduğunda yapılmalı, kış aylarında ise neredeyse tamamen kesilmelidir 2.
Sık görülen bakım hataları
Aşırı sulama ve havalandırması yetersiz, nemli ortamlarda tutulması kök çürüklüğüne (Fusarium vb.) neden olur. Yetersiz güneş ışığı aldığında gövdede şekilsiz uzama (etiyolasyon) gözlemlenir.
Kaynaklar
- Plants of the World Online (POWO). Royal Botanic Gardens, Kew. (http://www.plantsoftheworldonline.org) ↩
- Anderson, E. F. (2001). The Cactus Family. Timber Press, Portland, Oregon. ↩
Sulama
12-35 Gün
Toprak tamamen kurumadan asla sulamayın; kış boyunca sulamayı neredeyse tamamen durdurun.
Toprak
İyi drenajlı, kaba kum, ponza ve kireçtaşı kırığı karışımlı kaktüs toprağı
Kireçtaşı minerali içeren, organik madde oranı çok düşük, bol ponzalı geçirgen karışım.
Güvenlik
Evcil Hayvan Dostu
Zehirli değildir ancak keskin ve sert dikenleri nedeniyle çocuklardan ve evcil hayvanlardan uzak tutulmalıdır.
Zorluk
Orta
Orta zorlukta; sulama disiplini ve bol güneş sağlandığı sürece sorunsuz büyür.
Anavatan
Meksika (Aguascalientes, Coahuila, Hidalgo, Zacatecas, San Luis Potosí)
Meksika'nın kurak ve yüksek rakımlı çöl bölgelerinde, özellikle kireçtaşından oluşan kayalık yamaçlarda ve dik yarlarda doğal olarak yayılış gösterir. Bu bölgelerdeki aşırı geçirgen, mineral yönünden zengin toprak yapısı bitkinin kök sisteminin şekillenmesinde doğrudan etkilidir.
Sıkça Sorulan Sorular
Neolloydia inexpectata evde yetiştirilebilir mi?
Evet, ancak ev içerisinde güney veya güneydoğu cepheli, gün boyu doğrudan güneş alan pencerelerin önüne yerleştirilmelidir. Yetersiz ışık bitkinin formunun bozulmasına sebep olur.
Bu kaktüsü ne sıklıkla sulamalıyım?
Yaz aylarında yaklaşık 12 günde bir, toprağın tamamen kuruduğundan emin olduktan sonra sulayın. Kışın ise sulama süresini 35-40 güne kadar çıkarın veya tamamen durdurun.
Hangi tür toprak karışımı kullanılmalıdır?
Bol ponza, kaba dere kumu ve az miktarda kireçtaşı kırığı içeren kaktüs toprağı kullanılmalıdır. Organik torf miktarı %20'yi geçmemelidir.
Evcil hayvanlar için zehirli midir?
Hayır, *Neolloydia inexpectata* kimyasal olarak toksik değildir. Ancak üzerindeki sert ve sivri dikenler evcil hayvanlar için fiziksel yaralanma riski taşır.
Kaktüsüm neden uzamaya ve incelmeye başladı?
Bu durum 'etiyolasyon' olarak adlandırılır ve bitkinin yeterli ışık alamadığı için ışığa doğru uzamaya çalışmasından kaynaklanır. Bitkiyi daha güneşli bir yere taşımalısınız.
Neolloydia inexpectata ne zaman çiçek açar?
Doğru kış dinlenmesi (soğuk ve kuru ortam) geçirmiş yetişkin kaktüsler, ilkbahar sonu ve yaz başında pembe/magenta renkli çiçekler açar.
Kışın kaktüsümü nerede saklamalıyım?
Kışın 5-10°C sıcaklıkta, don görmeyen ama esintili ve kuru bir alanda dinlenmeye bırakılmalıdır. Bu süreçte sulama yapılmamalıdır.
Büyüme hızı nasıldır ve ne kadar büyür?
Oldukça yavaş büyüyen minyatür bir türdür. Genellikle maksimum 10-15 cm yüksekliğe ulaşır, bu nedenle küçük saksılarda uzun yıllar yaşayabilir.
Saksı değişimi ne zaman yapılmalıdır?
Kökler saksının drenaj deliklerinden taşmaya başladığında, genellikle 2-3 yılda bir, ilkbahar başında saksı değişimi yapılmalıdır.
Kök çürümesini nasıl önleyebilirim?
Saksı altında kesinlikle tabak suyu bırakmayarak, kil saksı kullanarak ve toprağı kontrol etmeden sulama yapmayarak kök çürümesini önleyebilirsiniz.