Opuntia microdasys

Tavşan Kulağı Kaktüsü

Genel bakış

Opuntia microdasys, Cactaceae (kaktüsgiller) familyasından, evlerde ve sukulent koleksiyonlarında yaygın olarak yetiştirilen, popüler bir kaktüs türüdür. Diken yerine glochid adı verilen mikroskobik, kancalı kıl demetlerine sahip olmasıyla bilinir 1. Görünümü tavşan kulaklarını andırdığı için halk arasında "Tavşan Kulağı Kaktüsü" veya "Melek Kanatları" olarak adlandırılır.

Sınıflandırma ve adlandırma

İlk kez 1827 yılında Johann Georg Christian Lehmann tarafından tanımlanmıştır 2. "Opuntia" cinsi, adını Antik Yunanistan'daki Opus şehrinden alırken, epiteti "microdasys" Yunanca'da "küçük tüylü/fırçalı" anlamına gelir ve bitkinin üzerindeki glochid demetlerine atıfta bulunur.

Doğal yayılış ve habitat

Aslen Meksika'nın kuzey ve orta kesimlerindeki kurak çöl bölgelerine (Chihuahuan Çölü) özgüdür 1. Deniz seviyesinden 1000-2000 metre yükseklikteki kuru, taşlı yamaçlarda ve düzlüklerde doğal olarak yetişir. Günümüzde Akdeniz havzası, Avustralya ve Asya'nın bazı kurak bölgelerinde doğallaşmıştır.

Görünüm

Boyu genellikle 40-60 cm (bazen 1 m) civarında kalan, çok dallanan çalı formlu bir kaktüstür. Gövdesi, "cladode" adı verilen, yassı, oval, etli ve yeşil renkli segmentlerden oluşur. Yaprakları yoktur; fotosentezi bu gövdeler yapar. Areollerinde diken bulunmaz ancak dokunulduğunda kolayca batan sarı veya beyaz renkli yoğun glochid demetleri taşır. İlkbahar ve yaz aylarında 3-5 cm çapında, parlak sarı renkli çiçekler açar 2.

Kültürde bakım

En az 6 saat doğrudan güneş ışığı alan, güneye bakan pencereler veya açık alanlar idealdir. Yazın toprak tamamen kurudukça sulanmalı, kışın ise sulama neredeyse tamamen durdurulmalıdır. İyi drenajlı kaktüs toprağı ve gözenekli saksılar kullanılmalıdır.

Sık görülen bakım hataları

Aşırı sulama, kök çürümesine yol açan en yaygın hatadır. Ayrıca yetersiz ışık, segmentlerin cılız ve formsuz uzamasına (etiyolasyon) neden olur. Bitkiye çıplak elle dokunmak, glochidlerin cilde batarak tahrişe yol açmasına sebep olur.

Kaynaklar

  1. Plants of the World Online (POWO). Kew Science. "Opuntia microdasys".
  2. Anderson, E. F. (2001). "The Cactus Family". Timber Press.
Işık

Tam Güneş

Günde en az 6 saat doğrudan ve yoğun güneş ışığı ister.

Sulama

10-30 Gün

Toprağı tamamen kurumadan sulamayın; kışın sulamayı neredeyse tamamen kesin.

Toprak

İyi drenajlı, kumlu ve pomzalı kaktüs toprağı karışımı

Bol gözenekli, kumlu ve pomza karışımlı özel kaktüs toprağı.

Güvenlik

Temas/Yutma Riski

Dikeni olmasa da gözle görülmesi zor, batıcı glochid tüyleri cildi tahriş eder. Çocuklardan uzak tutulmalıdır.

Zorluk

Kolay

Sulama dengesine dikkat edildiği sürece bakımı son derece kolaydır.

Anavatan

Meksika (Kuzey ve Merkez)

Meksika'nın Chihuahuan Çölü kökenli olup, deniz seviyesinden yüksek kurak yamaçlarda, taşlı topraklarda doğal olarak yayılış gösterir.

Sıkça Sorulan Sorular

Tavşan Kulağı Kaktüsü ne kadar büyür?
Ev ortamında genellikle **40-60 cm** yüksekliğe ulaşır. Doğal ortamında ise genişleyen dallarıyla 1 metre boya erişebilir.
Gözle zor görünen ince dikenleri batarsa ne yapılmalıdır?
Cilde batan glochid adı verilen bu tüyleri çıkarmak için **cımbız** kullanabilir veya bölgeye **sir ağda** ya da **yapışkan bant** yapıştırıp çekebilirsiniz.
Evcil hayvanlar için zehirli midir?
Kimyasal olarak zehirli değildir ancak **glochid tüyleri** evcil hayvanların patilerine, ağızlarına ve gözlerine batarak ciddi mekanik tahrişe yol açabilir.
Tavşan Kulağı Kaktüsü ne sıklıkla sulanmalıdır?
Yaz aylarında toprak tamamen kuruduktan sonra (yaklaşık **10 günde bir**) sulanmalıdır. Kışın ise **ayda bir kez** sulamak yeterlidir.
Yeni kulaklar neden çok ince ve uzun uzuyor?
Bu durum **yetersiz ışık (etiyolasyon)** nedeniyle olur. Bitki ışığa ulaşmak için formunu bozarak uzar. Daha aydınlık bir yere taşımalısınız.
Hangi toprak türünü sever?
Suyu hızla süzülen, bol kumlu, pomzalı ve az miktarda torf içeren **özel kaktüs toprağı** karışımlarını tercih eder.
Evde çiçek açar mı?
Ev ortamında çiçek açması zordur. Ancak ilkbahar ve yaz aylarında bol güneş, kışın ise soğuk ve kuru bir dinlenme dönemi geçirilirse **sarı çiçekler** açabilir.
Kışın balkonda bırakılabilir mi?
Toprağı tamamen kuru olmak şartıyla kısa süreliğine **-5°C** dereceye kadar dayanabilir. Don tehlikesi olan bölgelerde içeri alınmalıdır.
Nasıl çoğaltılır?
Yassı gövde segmentlerinden (kulaklardan) biri ilkbaharda dikkatlice koparılıp birkaç gün kurutulduktan sonra kuru toprağa dikilerek **kolayca çoğaltılabilir**.
Kaktüsümün alt kısımları kahverengileşiyor ve odunsulaşıyor, normal mi?
Evet, bu durum **odunsulaşma (corking)** olarak bilinir. Yaşlanan kaktüslerin tabanı ağırlaşan gövdeyi taşımak için sertleşir ve kahverengiye döner; doğaldır.