Mammillaria magnimamma

Meme Kaktüsü

Genel bakış

Mammillaria magnimamma, kurak bölgelerin dayanıklılığıyla bilinen, Cactaceae (Kaktüsgiller) familyasına ait popüler ve estetik bir kaktüs türüdür. Küresel veya hafifçe silindirik formda büyüyen bu sukulent çalı, özellikle üzerindeki belirgin yumrular (tüberküller) ve areollerden sızan süt benzeri lateks salgısı ile tanınır 1. Evde yetiştirilmeye son derece uygun olması, onu kaktüs koleksiyoncuları için vazgeçilmez kılmaktadır.

Sınıflandırma ve adlandırma

Mammillaria cinsi, ismini Latince meme ucu veya yumru anlamına gelen 'mammilla' kelimesinden alır. Tür epiteti olan 'magnimamma' ise 'büyük göğüslü' veya 'iri yumrulu' anlamına gelerek bitkinin belirgin ve iri tüberküllerine atıfta bulunur 2. Halk arasında 'Meme Kaktüsü' veya 'Meksika Yumru Kaktüsü' olarak da bilinir.

Doğal yayılış ve habitat

Bu tür, özellikle Meksika'nın merkez ve kuzey bölgelerinde (Aguascalientes, San Luis Potosí, Guanajuato, Hidalgo, Querétaro gibi eyaletlerde) yaygındır 1. Genellikle deniz seviyesinden 1.500 ila 2.400 metre yükseklikteki kuru çalılıklarda, kireçtaşlı yamaçlarda ve kayalık çöllerde doğal olarak yetişir 2.

Görünüm

Gövdesi koyu yeşil ile gri-yeşil tonlarındadır. Belirgin dörtgenimsi yumruların uçlarında yer alan areollerden 2-5 adet sert, hafifçe geriye doğru bükülen sarımsı veya siyahımsı dikenler çıkar 2. İlkbahar ve yaz aylarında, gövdenin tepe kısmına yakın areollerden krem rengi, pembe veya koyu kırmızımsı tonlarda halka şeklinde dizilen küçük çiçekler açar. Çiçekleri takiben parlak kırmızı, silindirik meyveler oluşur.

Kültürde bakım

Mammillaria magnimamma, bolca doğrudan güneş ışığı alan pencerelerin önünde veya açık balkonlarda çok sağlıklı büyür. Sulama işlemi, toprak tamamen kuruduktan sonra derinlemesine yapılmalıdır 1. Kış aylarında ise sulama neredeyse tamamen durdurulmalıdır. Mineral bakımından zengin, drenajı yüksek pomza ve çakıl karışımlı topraklar kök sağlığı için şarttır.

Sık görülen bakım hataları

En sık yapılan hata, özellikle drenajı yetersiz saksılarda bitkiyi aşırı sulamaktır. Bu durum kök çürümesine ve bitkinin hızla ölmesine neden olur. Ayrıca kışın sıcak ve nemli ortamlarda tutulması bitkinin dinlenme dönemine girmesini engeller ve çiçeklenmeyi azaltır.

Kaynaklar

  1. Plants of the World Online (POWO), Kew Science: Mammillaria magnimamma Haworth.
  2. Anderson, E. F. (2001). The Cactus Family. Timber Press, Portland, Oregon.
Işık

Doğrudan Güneş

Günde en az 6 saat doğrudan güneş ışığı ister, yarı gölgede formu bozulur.

Sulama

10-30 Gün

Yazın toprak kurudukça, kışın ise neredeyse hiç sulamadan tamamen kuru tutulmalıdır.

Toprak

Hızlı süzek, kumlu, tınlı, pomza ve çakıl karışımlı kaktüs toprağı

Mineral yönünden zengin, geçirgenliği yüksek pomzalı kaktüs toprağı kullanılmalıdır.

Güvenlik

Evcil Hayvan Dostu

Toksik maddeler içermez ancak üzerindeki sert ve sivri dikenler fiziksel yaralanmalara neden olabilir.

Zorluk

Kolay

Bakımı son derece kolaydır; aşırı sulanmadığı sürece ihmallere karşı çok dayanıklıdır.

Anavatan

Meksika

Meksika'nın orta ve kuzey eyaletlerindeki yüksek rakımlı kurak bölgelerde, kireçtaşlı kayalık yamaçlarda ve kuru çöl çalılıklarında doğal olarak yayılış gösterir.

Sıkça Sorulan Sorular

Meme Kaktüsü ne sıklıkla sulanmalıdır?
Yaz aylarında toprak tamamen kuruduktan sonra (yaklaşık 10 günde bir) derinlemesine sulanmalıdır. Kışın ise soğuk havayla birleşen nem çürümeye yol açacağından ayda bir kez veya hiç sulanmamalıdır.
Mammillaria magnimamma için en iyi toprak karışımı hangisidir?
Yüksek drenajlı, pomza, perlit ve iri kum içeren özel kaktüs toprakları tercih edilmelidir. Sıradan bahçe toprağı suyu çok tuttuğu için kök çürümesine yol açar.
Kaktüsümün çiçek açması için ne yapmalıyım?
İlkbahar ve yaz aylarında günde en az 6 saat doğrudan güneş almasını sağlayın. Kış aylarında ise bitkiyi 5-10°C derece arasındaki serin bir odada susuz bırakarak kış uykusuna teşvik edin.
Bu kaktüs evcil hayvanlar için zehirli midir?
Mammillaria magnimamma toksik (zehirli) değildir. Ancak sert ve sivri dikenleri evcil hayvanların patilerine ve ağızlarına zarar verebileceğinden ulaşamayacakları yerde tutulmalıdır.
Kaktüsümün alt kısmında sararma veya yumuşama var, sebebi nedir?
Tabanda sararma ve yumuşama genellikle aşırı sulamadan kaynaklanan kök çürümesinin belirtisidir. Sulamayı hemen kesin, çürüyen kısımları temizleyin ve gerekirse sağlıklı kısımları çelik olarak yeniden köklendirin.
Mammillaria magnimamma ne kadar hızlı büyür?
Yavaş ila orta hızda büyüyen bir kaktüstür. Zamanla dipten yavrular vererek büyük, küme şeklinde koloniler oluşturur.
Kaktüsüm neden uzamaya ve rengi açılmaya başladı?
Bu durum 'etiyolasyon' (ışık yetersizliği) belirtisidir. Kaktüsünüz yeterli güneş ışığı alamadığı için ışığa doğru uzamaktadır. Bitkiyi kademeli olarak daha güneşli bir yere taşıyın.
Yaralandığında sızan beyaz sıvı (lateks) tehlikeli midir?
Bitkiden sızan süt benzeri lateks sıvısı hafif tahriş edici olabilir. Cildinize temas etmesi durumunda bol su ile yıkayın; gözünüze temas ettirmekten kaçının.
Saksı değişimi ne zaman ve nasıl yapılmalıdır?
Saksı değişimi 2-3 yılda bir, ilkbahar döneminde yapılmalıdır. Kökleri korumak için işlem sırasında toprağın tamamen kuru olmasına dikkat edin ve dikenlerden korunmak için kalın eldiven kullanın.
Hangi tür gübre kullanmalıyım?
İlkbahar ve yaz aylarında, büyüme dönemini desteklemek için ayda bir kez yarı dozda sulandırılmış düşük azotlu sıvı kaktüs gübresi verebilirsiniz. Sonbahar ve kışın gübreleme yapmayın.