Cereus greggii

Gecenin Kraliçesi (Arizona)

Genel bakış

Cereus greggii (güncel sınıflandırmada genellikle Peniocereus greggii olarak kabul edilir 1), sıra dışı görünümü ve yılda sadece bir gece açan devasa, parfümlü çiçekleriyle tanınan ikonik bir çöl kaktüsüdür. Genellikle "Gecenin Kraliçesi" veya "Arizona Gecenin Kraliçesi" olarak adlandırılır. Toprak altında saklanan devasa yumru kökü sayesinde kuraklığa inanılmaz derecede dayanıklıdır.

Sınıflandırma ve adlandırma

Cactaceae (Kaktüsgiller) familyasına ait olan bu tür, ilk olarak Dr. Josiah Gregg tarafından keşfedilmiş ve onun adına ithafen adlandırılmıştır 2. Botanik literatüründe uzun süre Cereus greggii adıyla anılsa da, ince, çalımsı gövde yapısı ve büyük yumrusu nedeniyle modern taksonomide Peniocereus greggii cinsine dahil edilmiştir.

Doğal yayılış ve habitat

Tür, Kuzey Amerika'nın güneybatısındaki Sonoran ve Chihuahuan çöllerine endemiktir 1. Özellikle Arizona, New Mexico, Teksas ve Kuzey Meksika'da, kreozot çalılarının ve çöl ağaçlarının gölgesinde yetişir. Doğal ortamında gövdeleri diğer çalıların arasına gizlendiği için çiçek açmadığı sürece fark edilmesi oldukça zordur.

Görünüm

Bitki, toprak altında ağırlığı 5 ile 70 kg arasında değişebilen devasa bir depo köke (yumru) sahiptir. Toprak üstündeki gövdeleri ise ince, grimsi yeşil, neredeyse kuru dalları andıran odunsu bir yapıdadır. Genellikle 1-2 metre boylanabilir. Yaz ortasında açan beyaz, boru şeklindeki çiçekleri 15-20 cm uzunluğa ulaşır ve sadece tek bir gece boyunca açık kalıp güçlü bir koku yayar.

Kültürde bakım

Kültürde, bu kaktüsün en kritik ihtiyacı aşırı sulamadan kaçınılmasıdır. Doğal habitatını taklit eden, çok geçirgen mineral yönünden zengin toprak karışımları tercih edilmelidir. Yumru kök yapısı nedeniyle derin saksılar kullanılmalıdır. Büyüme mevsiminde dolaylı güneş ışığı veya filtrelenmiş güneş altında sağlıklı gelişim gösterir.

Sık görülen bakım hataları

Aşırı sulama ve drenajı yetersiz saksılar, toprak altındaki devasa yumrunun hızla çürümesine neden olur. Kış aylarında tamamen kuru tutulmalıdır. Yetersiz ışık, gövdelerin zayıflamasına ve en önemlisi çiçeklenme tomurcuklarının oluşmamasına yol açar.

Kaynaklar

  1. Plants of the World Online (POWO), Royal Botanic Gardens, Kew.
  2. IUCN Red List of Threatened Species, Cereus greggii / Peniocereus greggii assessment.
Işık

Parlak Dolaylı Işık

Doğal ortamında çalı altlarında yetiştiğinden, çok yakıcı direkt güneş yerine filtrelenmiş parlak ışığı tercih eder.

Sulama

10-30 Gün

Büyüme döneminde toprak tamamen kurudukça sulayın. Kış boyunca neredeyse hiç sulama yapmayın.

Toprak

İyi drenajlı, kumlu ve pomzalı kaktüs toprağı

Yumru kökün çürümesini önlemek için pomza, perlit ve kaba kum oranı yüksek, son derece geçirgen toprak kullanın.

Güvenlik

Evcil Hayvan Dostu

Gövdesinde küçük ama keskin dikenler bulunur. Evcil hayvanlar için toksik olmasa da mekanik hasarı önlemek için çocuklardan uzak tutulmalıdır.

Zorluk

Orta

Sulama hassasiyeti ve derin saksı ihtiyacı nedeniyle orta zorlukta, sabır gerektiren bir kaktüstür.

Anavatan

Kuzey Amerika

Sonoran ve Chihuahuan çöllerinde, özellikle Arizona, Teksas, New Mexico ve kuzey Meksika düzlüklerinde, çöl çalılarının koruyucu gölgesinde doğal olarak yetişir.

Sıkça Sorulan Sorular

Cereus greggii (Peniocereus) evde saksıda yetişir mi?
Evet, derin saksılarda ve geçirgen topraklarda evde yetiştirilebilir. Ancak çiçek açabilmesi için bolca filtrelenmiş güneş ışığı alması şarttır.
Bu kaktüsü ne sıklıkla sulamalıyım?
Yaz aylarında yaklaşık 10 günde bir, toprak tamamen kuruduğunda sulayın. Kışın ise sulamayı tamamen keserek ayda bir hafifçe nemlendirebilirsiniz.
Doğru toprak karışımı nasıl olmalıdır?
%60-70 oranında pomza, lav taşı ve kaba kum içeren, organik madde miktarı düşük kaktüs toprakları tercih edilmelidir.
Çiçekleri ne zaman ve ne kadar süre açık kalır?
Çiçekler yaz başında (genellikle Haziran-Temmuz aylarında) sadece tek bir gece açar. Akşam gün batımından sonra açılıp ertesi sabah güneşle birlikte solar.
Cereus greggii ne kadar hızlı büyür?
Oldukça yavaş büyüyen bir türdür. Toprak üstü gövdesinden ziyade enerjisini ilk yıllarda toprak altındaki büyük yumru kökünü büyütmeye harcar.
Kök yapısı neden bu kadar büyüktür?
Toprak altındaki yumru kök (caudex), doğal çöl ortamında aşırı kurak dönemlerde hayatta kalabilmek için su ve besin depolar.
Çiçek açması için ne yapmalıyım?
Bitkinin kışın soğuk ve kuru bir dinlenme dönemi geçirmesini sağlayın. Yazın ise bol miktarda filtrelenmiş parlak ışık almalıdır.
Evcil hayvanlar için zehirli midir?
Hayır, zehirli değildir. Ancak ince gövdelerindeki dikenler evcil hayvanların patilerine veya ağızlarına zarar verebilir.
Kışın kaktüsümü nerede saklamalıyım?
Dondan korunan, serin (5-10°C) ve kuru bir ortamda kış uykusuna yatırılması en sağlıklısıdır.
Gövdesindeki kurumuş dal görüntüsü normal midir?
Evet, bu türün doğal kamuflaj yöntemidir. Doğada çalılar arasında kuru bir dal gibi görünerek otçul hayvanlardan korunur.