Işık
Tam Güneş
Gövdesindeki kül grisi koruyucu tabakanın oluşması ve formunu koruması için doğrudan, filtrelenmemiş gün ışığı şarttır.
Referans görsel Copiapoa cinerea
Kül Rengi Kaktüs
Genel bakış
Copiapoa cinerea, kaktüs koleksiyoncuları arasında olağanüstü görünümü ve zor yetiştirilme şartlarıyla bilinen, Cactaceae familyasına ait nadide bir kaktüs türüdür. Şili'nin Atacama Çölü'ne özgü olan bu yavaş büyüyen sukulent çalı, kurak koşullara uyum sağlamış sıra dışı bir morfolojiye sahiptir 1.
Sınıflandırma ve adlandırma
İlk olarak 1860 yılında Philippi tarafından Echinocactus cinereus adıyla tanımlanmış, daha sonra Britton ve Rose tarafından kurulan Copiapoa cinsine aktarılmıştır 2. Tür adı olan cinerea, Latince "kül rengi" veya "gri" anlamına gelir ve gövdesini kaplayan mumsu koruyucu katmana atıfta bulunur.
Doğal yayılış ve habitat
Bu tür, dünyadaki en kurak yerlerden biri olan Atacama Çölü'nde (özellikle Taltal ve Paposo bölgelerinde) yayılış gösterir. Neredeyse hiç yağmur almayan bu bölgede kaktüsler, Pasifik Okyanusu'ndan gelen ve yerel olarak "Camanchaca" adı verilen yoğun sabah sislerini emerek hayatta kalırlar 1.
Görünüm
Yıllar içinde silindirik bir form alan gövdesi, kireçli gri-beyaz bir mum tabakasıyla kaplıdır. Bu tabaka bitkiyi aşırı güneş radyasyonundan ve su kaybından korur. Gövde üzerinde sert, siyah veya koyu kahverengi dikenler yükselir. Tepe kısmında ise sarımsı, çan şeklinde çiçekler açar 2.
Kültürde bakım
Kültürde en zor bakılan kaktüslerden biridir. Aşırı neme ve fazla sulamaya karşı son derece hassastır. Tam güneş alan, havadar ve neredeyse tamamen mineral bazlı toprak karışımlarında yetiştirilmelidir. Kış aylarında sulama tamamen kesilmeli ve soğuktan korunmalıdır.
Sık görülen bakım hataları
En sık yapılan hata organik maddece zengin toprak kullanımı ve kışın yapılan sulamalardır. Bu durum kök çürümesine yol açar. Ayrıca yetersiz ışık, bitkinin karakteristik gri rengini kaybetmesine ve formunun bozulmasına (etiyolasyon) neden olur.
Kaynaklar
- Plants of the World Online (POWO), Kew Science. http://powo.science.kew.org/ ↩
- Anderson, E. F. (2001). The Cactus Family. Timber Press. ↩
Sulama
20-60 Gün
Sulama yaparken suyun gövdeye değmemesine dikkat edin; sadece kök çevresine ve toprak kuruduktan çok sonra su verin.
Toprak
Tamamen mineralli, ponza, lav taşı ve kuvars kumu karışımı drenajı yüksek kaktüs toprağı.
Organik maddeden arındırılmış, %90 oranında pomza, lav taşı ve kuvars kumu içeren mineral karışımları kullanın.
Güvenlik
Evcil Hayvan Dostu
Dikenleri oldukça serttir; saksı değişimi esnasında koruyucu eldiven ve kalın karton kullanılması önerilir.
Zorluk
Uzman
Aşırı yavaş büyüme hızı ve hassas kök yapısı nedeniyle ileri düzey kaktüs yetiştiricileri için uygundur.
Anavatan
Şili, Atacama Çölü
And Dağları ile Büyük Okyanus arasında sıkışmış, dünyanın en kurak çölü olan Atacama'nın dik kayalık yamaçlarında ve kıyı ovalarında doğal olarak yetişir. Bu bölgede yıllık yağış miktarı sıfıra yakındır ve bitkinin yegane su kaynağı okyanustan gelen yoğun sistir.
Sıkça Sorulan Sorular
Copiapoa cinerea ev ortamında yetiştirilebilir mi?
Evet, ancak ev ortamında **çok yüksek ışık** ve mükemmel hava sirkülasyonu sağlanmalıdır. Güney cephe pencereleri veya güçlü yapay bitki ışıkları altında bakılması önerilir.
Kaktüsümün gri rengi neden yeşile dönüyor?
Kaktüsün karakteristik gri-beyaz mumsu dokusu, kendisini güçlü güneş ışınlarından korumak için ürettiği bir savunmadır. Bitki yeterince güneş almadığında bu tabaka incelir ve kaktüs yeşile döner.
Saksıda ne sıklıkla sulamalıyım?
Yaz aylarında toprağı tamamen kuruduktan sonra (yaklaşık 20 günde bir) sulayın. Kışın ise köklerin çürümesini önlemek için sulamayı tamamen kesin.
Hangi tür saksı ve toprak kullanmalıyım?
Derin olmayan, drenaj delikleri olan killi bir çömlek saksı tercih edilmelidir. Toprak olarak humus içermeyen, tamamen ponza ve lav taşından oluşan mineral karışım kullanılmalıdır.
Copiapoa cinerea ne kadar hızlı büyür?
Son derece yavaş büyüyen bir türdür. Tohumdan yetişen bir bitkinin belirgin bir gövdeye ulaşması yıllar, olgunlaşması ise onlarca yıl sürer.
Evcil hayvanlar için zehirli midir?
Zehirli bileşikler içermez, toksik değildir. Ancak çok sert ve sivri dikenleri hem evcil hayvanlar hem de çocuklar için fiziksel yaralanma riski oluşturur.
Çiçek açması için ne yapmalıyım?
Çiçeklenmeyi teşvik etmek için bitkinin kışın soğuk (5-10°C) ve tamamen kuru bir dinlenme dönemi geçirmesi, yazın ise bolca doğrudan güneş alması gerekir.
Neden kaktüsüm büzüşüyor?
Yaz aylarında hafif büzüşme normal bir susuzluk belirtisidir ve sulama ile düzelir. Ancak toprak ıslakken büzüşme varsa, bu köklerin çürüdüğünün işaretidir.
Kışın balkonda bırakabilir miyim?
Toprağı tamamen kuru olmak şartıyla kısa süreliğine 5°C dereceye kadar dayanabilir. Don olaylarının yaşandığı bölgelerde kışın mutlaka içeri alınmalıdır.
Gövdedeki beyazlığı temizlemeli miyim?
Kesinlikle hayır. Bu beyaz mumsu tabaka bitkinin doğal güneş kremidir. Ellemek veya silmek bu koruyucu katmana kalıcı zarar verir.