Cylindropuntia fulgida

Sıçrayan Çolla

Genel bakış

Cylindropuntia fulgida, genellikle "sıçrayan çolla" (jumping cholla) olarak bilinen, Cactaceae familyasına ait son derece kendine özgü ve dikenli bir sukulent çalı formudur. Kurak çöl ekosistemlerinde baskın bir rol oynayan bu tür, özellikle gövde eklemlerinin en hafif temasta bile kolayca kopup tutunmasıyla ün kazanmıştır 1.

Sınıflandırma ve adlandırma

Tür, ilk kez 1850'li yıllarda George Engelmann tarafından tanımlanmıştır. Önceleri Opuntia cinsi altında sınıflandırılmışsa da, silindirik gövde yapısı ve diken kınlarının varlığı nedeniyle Cylindropuntia cinsine aktarılmıştır. Epitet adı olan 'fulgida', parıldayan dikenlerinin güneş ışığı altındaki ışıltılı görünümüne atıfta bulunur 2.

Doğal yayılış ve habitat

Doğal olarak Kuzey Amerika'nın güneybatısında, özellikle Arizona (ABD) ve Sonora (Meksika) eyaletlerindeki Sonora Çölü'nde geniş popülasyonlar oluşturur. Ayrıca Güney Afrika ve Avustralya'nın bazı kurak bölgelerinde istilacı bir tür olarak doğallaşmıştır. Deniz seviyesinden 1200 metre yüksekliğe kadar olan çakıllı yamaçlarda, kuru düzlüklerde ve kumlu vadilerde yetişir 1.

Görünüm

Sıçrayan çolla, 1 ila 3 metre yüksekliğe ulaşabilen, ağaçsı gövdeli etli bir çalıdır. Gövde eklemleri (segmentler) 5 ila 15 cm uzunluğunda, silindirik ve soluk yeşil renklidir. Bitkiyi kaplayan 2-3 cm uzunluğundaki keskin dikenler, kağıdımsı gümüşi kınlarla kaplıdır. Pembe veya morumsu tonlardaki çiçekleri yaz aylarında açar. Sıklıkla zincirleme salkımlar oluşturan, tohumsuz ve etli yeşil meyveleri uzun süre dökülmeden bitki üzerinde kalır 2.

Kültürde bakım

Kültür ortamında tam gün doğrudan güneş ışığı ve olağanüstü yüksek drenajlı mineral topraklar ister. Sulama, saksı toprağı tamamen kuruduğunda yapılmalıdır. Kış boyunca sulama neredeyse tamamen kesilmelidir. Soğuklara karşı belirli bir dereceye kadar dayanıklı olsa da uzun süreli donlardan korunmalıdır.

Sık görülen bakım hataları

En yaygın hatalar aşırı sulama, yetersiz güneş ışığı ve killi saksı toprağı kullanımıdır. Bu durumlar kök çürümesine yol açarak bitkinin hızla ölmesine neden olur. Ayrıca bitkiyle çalışırken kalın koruyucu eldivenler kullanılmaması ciddi yaralanmalara sebebiyet verebilir.

Kaynaklar

  1. Arizona-Sonora Desert Museum: Cylindropuntia fulgida Species Account.
  2. Plants of the World Online (POWO), Royal Botanic Gardens, Kew: Cylindropuntia fulgida (Engelm.) F.M.Knuth.
Işık

Tam Güneş

Günde en az 6-8 saat doğrudan ve kesintisiz güneş ışığı almalıdır.

Sulama

12-30 Gün

Sadece toprak tamamen kuruduğunda sulayın, kışın neredeyse hiç sulamayın.

Toprak

İyi drenajlı, kumlu, çakıllı, pH 6.0-7.5 mineral toprak karışımı

Bol miktarda pomza, kum ve lav taşı içeren kaktüs toprağı seçilmelidir.

Güvenlik

Temas/Yutma Riski

Çok keskin, kancalı ve kolayca kopan dikenleri nedeniyle evcil hayvanlar ve çocuklar için tehlikelidir.

Zorluk

Kolay

Sulama dengesi sağlandığı sürece bakımı son derece kolaydır, ancak taşınması zordur.

Anavatan

Kuzey Amerika'nın Güneybatısı, Meksika

Sonora Çölü'nün kurak ve sıcak düzlüklerinde, Arizona ve Sonora eyaletlerinde yaygın olarak bulunur. Kurak vadiler ve çakıllı yamaçlar ana yaşam alanıdır.

Sıkça Sorulan Sorular

Sıçrayan Çolla kaktüsü gerçekten sıçrar mı?
Hayır, kaktüs aktif olarak sıçramaz. Ancak, gövde segmentleri o kadar zayıf eklemlere sahiptir ve dikenleri o kadar kancalıdır ki, en hafif dokunuşta bile kıyafetlere veya cilde takılarak anında kopar. Bu durum bitkinin sıçradığı hissini verir.
Ev ortamında saksıda yetiştirilebilir mi?
Evet, ancak çok güneşli ve geniş bir alan gerektirir. Çok tehlikeli dikenleri nedeniyle dar geçiş yollarından, evcil hayvanların ve çocukların ulaşabileceği yerlerden kesinlikle uzak tutulmalıdır.
Sıçrayan Çolla ne sıklıkla sulanmalıdır?
Yaz aylarında saksı toprağı tamamen kuruduktan sonra (yaklaşık 10-14 günde bir) sulanmalıdır. Kış boyunca ise neredeyse hiç sulanmamalı, toprak kupkuru bırakılmalıdır.
Hangi tür saksı ve toprak karışımı kullanılmalıdır?
Drenaj deliği olan kil saksılar tercih edilmelidir. Toprak olarak standart torf yerine bol miktarda pomza, dere kumu ve perlit içeren mineralli kaktüs karışımları kullanılmalıdır.
Sıçrayan Çolla çiçek açar mı?
Evet, yeterli güneş ışığı aldığında yaz aylarında pembe, mor veya beyazımsı renklerde küçük, gösterişli çiçekler açar.
Dikenleri cilde batarsa nasıl çıkarılmalıdır?
Dikenlerin ucunda mikroskobik kancalar bulunur. Elle çekmek yerine kalın bir tarak yardımıyla segmenti fırlatabilir, kalan ince dikenleri ise cımbız veya yapışkan bant yardımıyla temizleyebilirsiniz.
Evcil hayvanlar için zehirli midir?
Kimyasal olarak zehirli olmasa da, fiziksel yapısı evcil hayvanlar için aşırı derecede tehlikelidir. Dikenleri ağız, pati ve göz çevresinde ciddi yaralanmalara neden olabilir.
Büyüme hızı nasıldır?
Sıçrayan Çolla, uygun güneş ve drenaj sağlandığında diğer kaktüslere kıyasla orta ila hızlı bir büyüme gösterir. Segmentleri hızla yeni sürgünler verir.
Saksı değişimi yaparken nelere dikkat edilmelidir?
Asla çıplak elle veya sıradan bahçe eldivenleriyle dokunmayın. Kalın deri kaynak eldivenleri ve kaktüsü kavramak için gazete kağıdı ruloları veya uzun maşalar kullanın.
Kış soğuklarına dayanıklı mıdır?
Kuru kalmak şartıyla kısa süreliğine -5°C civarındaki hafif donlara dayanabilir. Ancak soğuk ve ıslak kış aylarında kök çürümesini önlemek için mutlaka kapalı veya korunaklı bir alana alınmalıdır.