Harrisia aboriginum

Aborjin Elma Kaktüsü

Genel bakış

Harrisia aboriginum, Florida'nın kıyı bölgelerine özgü, nesli tehlike altında olan sütun yapılı bir kaktüs türüdür 1. Halk arasında 'Aborjin elma kaktüsü' olarak bilinir. Kumlu kıyı habitatlarında çalı veya küçük ağaç formunda yetişen bu sulu meyveli (sukkulent) bitki, geceleri açan muhteşem çiçekleri ve parlak sarı, küre şeklindeki yenilebilir meyveleri ile karakterize edilir.

Sınıflandırma ve adlandırma

Cactaceae familyasının Harrisia cinsine ait olan bu tür, ilk olarak botanikçi John Kunkel Small tarafından tanımlanmıştır. Tür adı olan 'aboriginum', güneybatı Florida kıyılarındaki eski yerli halkların (özellikle Calusa kabilesi) geride bıraktığı kabuk yığınlarında (shell mounds) bu kaktüsün sıklıkla büyümesine atıfta bulunur 2.

Doğal yayılış ve habitat

Türün doğal yayılış alanı güneybatı Florida'nın kıyı şeritleridir 1. Genellikle deniz seviyesine yakın kıyı çalı topluluklarında, deniz kıyısındaki hamak ormanlarında ve tarih öncesi yerli halkların oluşturduğu kireçli istiridye kabuğu tepeciklerinde yetişir. Bu nedenle alkali ve mineral bakımından zengin, tuzlu rüzgarlara açık topraklara son derece iyi adapte olmuştur.

Görünüm

Harrisia aboriginum, 6 metreye kadar boylanabilen, dik veya bazen yaslanarak büyüyen silindirik gövdelere sahiptir. Gövdeleri genellikle 9 ila 11 arası sığ dilime (nervür) sahiptir. Areollerinden 7-9 adet grimsi, ucu koyu renkli dikenler çıkar. Yaz aylarında açan, 15 cm uzunluğundaki beyaz, boru şeklindeki çiçekleri sadece geceleri açar ve hoş bir koku yayar 2. Çiçekleri, yaklaşık 5-6 cm çapında, üzeri tüysüz, parlak sarı renkli meyveler takip eder.

Kültürde bakım

Bu kaktüs, drenajı mükemmel, bol miktarda kireç ve deniz kabuğu kırığı içeren alkali toprak karışımlarında gelişir. Tam güneş ışığı, sağlıklı gövde gelişimi ve çiçeklenme için esastır. Yaz aylarında toprak kurudukça sulanmalı, kış aylarında ise sulama minimuma indirilmelidir. Subtropikal kökenli olduğundan don olaylarına karşı hassastır.

Sık görülen bakım hataları

En sık yapılan hata, geçirgenliği düşük, killi topraklarda yetiştirilmesidir; bu durum kök çürümesine yol açar. Ayrıca kışın aşırı sulanması veya düşük ışık koşullarında tutulması bitkinin formunun bozulmasına ve çürümesine neden olur.

Kaynaklar

  1. Plants of the World Online (POWO), Kew Science. 'Harrisia aboriginum'.
  2. IUCN Red List of Threatened Species. 'Harrisia aboriginum' Conservation Status Assessment.
Işık

Tam Güneş

En iyi gelişim için günde en az 6-8 saat doğrudan güneş ışığı gerekir.

Sulama

7-25 Gün

Aktif büyüme döneminde toprak kurudukça sulayın, kışın neredeyse tamamen kuru tutun.

Toprak

İyi drenajlı, kumlu, kireçli kabuk kırıkları içeren alkali kaktüs karışımı

Alkali pH derecesine sahip, kumlu ve deniz kabuğu katkılı kaktüs toprağı seçin.

Güvenlik

Evcil Hayvan Dostu

Gövdesindeki dikenler batıcıdır, evcil hayvanların ve çocukların erişemeyeceği yerde tutulmalıdır. Meyveleri toksik değildir.

Zorluk

Orta

Işık ve drenaj istekleri karşılandığında bakımı kolaydır, ancak aşırı sulamaya karşı hassastır.

Anavatan

Florida, ABD

Florida'nın güneybatı kıyı kesimlerinde, özellikle tarih öncesi yerlilerin oluşturduğu kireçli kabuk tepeciklerinde (shell mounds) ve kıyı çalı ormanlarında doğal olarak yayılış gösterir.

Sıkça Sorulan Sorular

Harrisia aboriginum saksıda yetiştirilebilir mi?
Evet, saksıda yetiştirilebilir. Ancak derin ve geniş bir saksı ile mükemmel drenaj sağlayan delikli kaplar kullanılmalıdır.
Aborjin elma kaktüsü ne sıklıkla sulanmalıdır?
Yazın haftada bir kez toprak tamamen kuruduğunda sulanmalıdır. Kışın ise sulama sıklığı 25-30 günde bire düşürülmelidir.
Hangi toprak türünü tercih eder?
Bol kumlu, kireçli, istiridye kabuğu kırıkları içeren alkali (pH yüksek) ve süzek kaktüs topraklarını sever.
Ne kadar güneş ışığına ihtiyacı vardır?
Günde en az 6 saat doğrudan güneş ışığı alan, güney cepheli pencere önleri veya açık alanlar idealdir.
Evcil hayvanlar için zehirli midir?
Zehirli bir kimyasal içermez; ancak gövdesindeki keskin dikenler evcil hayvanlar için fiziksel yaralanma riski taşır.
Çiçekleri ne zaman ve nasıl açar?
Yaz aylarında, yalnızca geceleri açan büyük, beyaz ve kokulu çiçekler üretir. Sabah güneşinin doğmasıyla çiçekler kapanır.
Meyveleri yenilebilir mi?
Evet, olgunlaştığında parlak sarı renk alan küre şeklindeki meyveleri yenilebilir ve hafif tatlı bir aromaya sahiptir.
Büyüme hızı nasıldır?
Doğru ışık ve besin sağlandığında kaktüslere göre orta-hızlı bir büyüme göstererek yılda 15-30 cm boylanabilir.
Don olaylarına dayanıklı mıdır?
Hayır, dona karşı çok hassastır. Sıcaklığın -2°C'nin altına düştüğü yerlerde kışın mutlaka iç mekana alınmalıdır.
Çelikten nasıl çoğaltılır?
İlkbaharda alınan gövde çelikleri birkaç gün gölgede kurutulup nasır bağladıktan sonra nemli, kumlu toprağa dikilerek köklendirilebilir.