Leucostele chiloensis

Şili Sütun Kaktüsü

Genel bakış

Leucostele chiloensis (eski adıyla Echinopsis chiloensis), Cactaceae familyasına ait, Şili'ye özgü, sütun formunda gelişim gösteren görkemli bir kaktüs türüdür. Doğal ortamında oldukça büyük boyutlara ulaşabilen bu tür, dikensiz gövdesi üzerindeki güçlü ve sert sarımsı-kahverengi dikenleri ile tanınır 1. Evde saksı kültüründe ve kurakçıl peyzaj tasarımlarında popüler bir süs bitkisidir.

Sınıflandırma ve adlandırma

İlk olarak Colla tarafından Cactus chiloensis olarak tanımlanmış, uzun yıllar Echinopsis cinsi altında sınıflandırılmıştır. Ancak modern moleküler ve morfolojik çalışmalar, bitkiyi Leucostele cinsine taşımıştır 2. Epitet adı 'chiloensis', bitkinin ilk keşfedildiği Şili (Chile) coğrafyasına atıfta bulunur.

Doğal yayılış ve habitat

Tür, Şili'nin yarı kurak kıyı ve iç vadilerinde geniş bir yayılış gösterir. Deniz seviyesinden 1800 metre yüksekliğe kadar olan kayalık yamaçlarda, maki (matorral) bitki örtüsüyle iç içe, çok az yağış alan ama kıyı sislerinden beslenen kurak mikroklimalarda yetişir 1.

Görünüm

Doğal habitatında 8 metreye kadar boylanabilen, dipten dallanan ağaçsı veya çalımsı bir formdadır. Gövdesi koyu yeşil olup, üzerinde 16-22 adet derin belirgin dilim (nervür) bulunur. Areolleri iri, yünsü yapıdadır ve 10 cm uzunluğa kadar ulaşabilen sert, düz sarı-gri dikenler taşır. Yaz aylarında açan beyaz çiçekleri huni şeklinde olup, geceleri açar ve ertesi güne kadar açık kalır.

Kültürde bakım

Leucostele chiloensis, tam güneş alan, iyi havalandırılan ortamlardan hoşlanır. Süzekliği son derece yüksek, mineral yönünden zengin kumlu-çakıllı toprak karışımları hayati önem taşır. Yazın toprak tamamen kurudukça sulanmalı, kışın ise soğuk toleransını artırmak için sulama tamamen kesilmelidir.

Sık görülen bakım hataları

En sık yapılan hata, yetersiz drenaj ve aşırı sulama kaynaklı kök çürümesidir. Kış aylarında nemli topraklı soğuğa maruz bırakılması bitkiyi hızla öldürür. Yetersiz ışık ise gövdede cılızlaşma ve şekilsiz uzamaya (etiyolasyon) neden olur.

Kaynaklar

  1. IUCN Red List of Threatened Species: Leucostele chiloensis assessment.
  2. Plants of the World Online (POWO), Royal Botanic Gardens, Kew - Leucostele Genus.
Işık

Tam Güneş

Günde en az 6-8 saat doğrudan güneş ışığı alan güney veya batı cepheleri tercih edilmelidir.

Sulama

10-30 Gün

Toprak tamamen kurumadan asla sulamayın; kış boyunca sulamayı neredeyse tamamen durdurun.

Toprak

Hızlı süzek, bol pomza ve ince çakıl karışımlı mineral kaktüs toprağı

Pomza, lav taşı ve kaba kum içeren, organik madde oranı düşük mineral kaktüs karışımı kullanın.

Güvenlik

Temas/Yutma Riski

Uzun ve son derece sert dikenlere sahiptir; evcil hayvanların ve çocukların erişemeyeceği yerlerde konumlandırılmalıdır.

Zorluk

Kolay

Doğru drenaj sağlandığında ve aşırı sulamadan kaçınıldığında bakımı son derece kolaydır.

Anavatan

Şili

Şili'nin kuzey, orta ve güney bölgelerindeki kurak vadiler ile matorral adı verilen yarı kurak çalı ekosistemlerinde, genellikle kayalık yamaçlarda doğal olarak yetişir.

Sıkça Sorulan Sorular

Leucostele chiloensis saksıda yetiştirilebilir mi?
Evet, çok iyi drenajı olan derin saksılarda ve güneşli pencerelerin önünde saksıda başarıyla yetiştirilebilir.
Ne sıklıkla sulamalıyım?
Yaz aylarında toprak tamamen kuruduktan sonra (yaklaşık 10 günde bir) sulayın. Kışın ise sulamayı tamamen kesin.
Hangi tür toprağı tercih eder?
Yüksek oranda pomza, lav taşı ve kaba kum içeren, organik maddesi az, havadar mineral kaktüs toprağını sever.
Doğrudan güneş ışığı almalı mı?
Evet, bu kaktüs türü güçlü diken yapısını korumak ve sağlıklı büyümek için tam güneş ışığına (günde en az 6-8 saat) ihtiyaç duyar.
Çiçek açar mı?
Evet, olgunlaştığında (genellikle 1 metreyi aştığında) yaz aylarında geceleri açan büyük, beyaz, huni biçimli çiçekler üretir.
Büyüme hızı nasıldır?
Diğer birçok sütun kaktüs gibi büyüme hızı yavaştır, ancak optimum sıcaklık ve güneş altında istikrarlı bir şekilde büyür.
Evcil hayvanlar için zehirli midir?
Kimyasal olarak zehirli olmasa da, son derece uzun ve sert dikenleri evcil hayvanlar ve çocuklar için fiziksel yaralanma riski taşır.
Soğuğa dayanıklı mıdır?
Kuru kalmak şartıyla kısa süreliğine hafif donlara (-5°C'ye kadar) dayanabilir, ancak kışın dondan korunması önerilir.
Saksısını ne zaman değiştirmeliyim?
Her 2-3 yılda bir, ilkbahar başında, kalın koruyucu eldivenler veya gazete kağıdı yardımıyla saksı değişimi yapabilirsiniz.
Kök çürümesi nasıl önlenir?
Altında drenaj deliği olan saksılar kullanarak, killi topraklardan kaçınarak ve kışın asla sulamayarak kök çürümesini önleyebilirsiniz.