Işık
Tam Güneş
Tam gün doğrudan güneş ışığı ve yoğun ışık ister.
Referans görsel Opuntia megacantha
Kocadikenli Kaynanadili
Genel bakış
Opuntia megacantha, Cactaceae (Kaktüsgiller) familyasına ait, çalımsı formda gelişen ve büyük, lezzetli meyveleriyle bilinen ikonik bir kaktüs türüdür. Halk arasında 'büyük dikenli kaynanadili' veya 'tonal' olarak da adlandırılır. Hem süs bitkisi hem de tarımsal bir ürün olarak büyük bir ekonomik değere sahiptir 1.
Sınıflandırma ve adlandırma
İlk kez 1837 yılında Joseph zu Salm-Reifferscheidt-Dyck tarafından tanımlanan bu tür, Opuntia (kaynanadili) cinsinin en belirgin üyelerindendir. Epitet adı olan megacantha, Yunanca 'büyük, devasa' anlamına gelen mega ve 'diken' anlamına gelen akantha kelimelerinden türetilmiştir. Bitkinin iri, grimsi beyaz dikenlerine atıfta bulunur 2.
Doğal yayılış ve habitat
Türün birincil vatanı Meksika'nın orta ve kuzey bölgeleridir (Aguascalientes, San Luis Potosí, Guanajuato, Jalisco, Durango ve Zacatecas) 1. Kurak çöl düzlüklerinde, kalkerli yamaçlarda ve kuru çalılıklarda yayılış gösterir. Deniz seviyesinden yüksek, güneşli ve geçirgen topraklarda optimal gelişim sergiler 2.
Görünüm
Opuntia megacantha, 4-5 metre boya ulaşabilen, ağaçsı veya büyük çalımsı bir kaktüstür. Gövdeyi oluşturan kladodlar (pedler) etli, oval, mat yeşil ve 40-60 cm uzunluğa kadar çıkabilir. Areollerinde 1 ila 5 adet arasında değişen, 4-8 cm uzunluğunda, sert, grimsi beyaz dikenler bulunur. Çiçekleri genellikle parlak sarı veya turuncu tonlarındadır 1.
Kültürde bakım
Bol güneş ışığı ve mükemmel drenajlı toprak en temel gereksinimleridir. Tam gün doğrudan güneş ışığı alan alanlarda çok hızlı büyür. Sulama yalnızca toprak tamamen kuruduğunda yapılmalıdır. Soğuğa karşı nispeten dayanıklıdır; kısa süreli hafif donları tolere edebilir ancak saksıda yetiştirildiğinde kışın korunaklı bir yere alınması tavsiye edilir 2.
Sık görülen bakım hataları
Aşırı sulama, kök çürümesine yol açan en yaygın hatadır. Ayrıca gölge veya az ışık alan ortamlarda tutulması, bitkinin formunun bozulmasına (etiyolasyon) ve dikenlerinin zayıflamasına neden olur.
Kaynaklar
Sulama
10-30 Gün
Toprağı tamamen kuruyunca derinlemesine sulayın; kışın sulamayı kesin.
Toprak
İyi drenajlı, kumlu, çakıllı ve mineralce zengin kaktüs toprağı
Kaba kum, ponza ve az miktarda bahçe toprağı karışımı idealdir.
Güvenlik
Temas/Yutma Riski
Uzun, sert dikenleri ve görünmez glochidleri (ince dikenler) nedeniyle dikkatli olunmalıdır.
Zorluk
Kolay
Yeni başlayanlar için mükemmel, ihmale karşı son derece toleranslıdır.
Anavatan
Meksika (Orta ve Kuzey bölgeler)
Meksika'nın kurak çöl ve yarı çöl ekosistemlerinde doğal olarak yetişir. Yüksek rakımlı kuru yaylalarda ve volkanik kökenli geçirgen topraklarda geniş topluluklar oluşturur.
Sıkça Sorulan Sorular
Opuntia megacantha evde saksıda yetişir mi?
Evet, çok güneşli bir pencere önünde veya balkonda yetiştirilebilir. Ancak büyük boyutlara ulaşabileceği için geniş ve derin bir saksı tercih edilmelidir.
Ne sıklıkla sulamalıyım?
Yaz aylarında toprağı tamamen kuruduğunda (yaklaşık 10 günde bir), kışın ise ayda bir kez veya hiç sulamadan bakılmalıdır.
Hangi toprak türünü kullanmalıyım?
Kaktüsler için özel olarak hazırlanmış, ponza, lav taşı ve ince çakıl içeren yüksek geçirgenliğe sahip mineral toprakları tercih etmelisiniz.
Opuntia megacantha çiçek açar mı?
Evet, yeterli güneş ışığı aldığında ilkbahar ve yaz aylarında iri, parlak sarı veya turuncu çiçekler açar.
Evcil hayvanlar için zehirli midir?
Bitkinin kendisi toksik olmasa da, üzerindeki sert dikenler ve gözle görülmesi zor olan glochidler evcil hayvanlar için mekanik yaralanma tehlikesi oluşturur.
Ne kadar hızlı büyür?
Doğru güneş ve sıcaklık altında hızlı büyür. Yılda birkaç yeni gövde pedi (yaprak benzeri yapı) geliştirebilir.
Dikenleri batarsa ne yapmalıyım?
Büyük dikenleri cımbızla çıkarabilirsiniz. Küçük ve görünmeyen tüy benzeri dikenleri (glochidleri) çıkarmak için bölgeye yapışkan bant yapıştırıp çekebilirsiniz.
Kışın dışarıda kalabilir mi?
Kuru kalması şartıyla hafif donlara (-5°C'ye kadar) dayanabilir. Ancak yoğun kar ve aşırı soğuklarda donmaması için içeri alınmalıdır.
Yapraklarındaki buruşma ne anlama gelir?
Pedlerin buruşması genellikle bitkinin aşırı susuz kaldığını gösterir. Ancak toprak ıslakken buruşma varsa kök çürümesi başlamış olabilir.
Meyveleri yenir mi?
Evet, 'tuna' olarak bilinen meyveleri tatlıdır ve yenilebilir. Ancak meyve üzerindeki ince dikenlerin temizlenmesine çok dikkat edilmelidir.